این مقاله به بررسی رابطه عمیق و دو سویه جهاد مقدس با مفهوم اتکاء به خود در آموزههای قرآن و فرهنگ خودباوری و تأثیر آن در روحیه جهادی میپردازد. جهاد تنها به معنای نبرد نظامینیست، بلکه شامل تلاشهای فرهنگی، علمی، اقتصادی و مبارزه با نفس نیز میشود. مقاله حاضر به روش توصیفی ـ کتابخانه ای بیان میکند که این تلاشها چگونه منجر به تقویت روحیه خودباوری، استقلال فردی و خودکفایی در جامعه و تشویق افراد به خودباوری و مبارزهدر راه حق میگردد. یافتهها حاکی از آن است که آیات قرآن کریم، مؤمنان را به کسب توانمندی، تلاش مستمر و عدم وابستگی فرا میخواند که این خود، بنیان فرهنگ خودباوری را در جامعه ایمانی بنا مینهد؛ از سویی یکی از سیاستهای فرعون مآبانه جباران، تحقیر افراد با وابستگی و القای خودباختگی در جامعه است که نتیجهای جز سلطهپذیری ندارد؛ فرهنگ خودباوری با تقویت ویژگیهایی مثل استقامت، عدم پذیرش ذلت، روحیه علمی و امنیت اثری مستقیم در حضور افراد در میدان جهاد دارد و جهاد نیز با قدرتمندتر کردن و هدایت جامعه سببب تعدیل این رابطه میشود.